NEWS

အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚ ပထမဆုံးပ်ံမယ့္ယာဥ္ရဲ႕ ပဲ့ကိုင္ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီး အာကာသ သိပၸံပညာရွင္

Written by admm

အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚ ပထမဆုံးပ်ံမယ့္ယာဥ္ရဲ႕ ပဲ့ကိုင္ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီး အာကာသ သိပၸံပညာရွင္

 

 

 

ငယ္ငယ္က ေကာင္းကင္ႀကီးကို ေမာ့ၾကည့္ၿပီး ကိုယ္ေနတဲ့ ကမာၻႀကီးမွာပဲ သက္ရွိေတြ ေနတာလား၊ ဟိုးအေဝးႀကီးမွာ ျမင္ေနရတဲ့ တျခား

 

ၿဂိဳဟ္ေတြမွာေရာသက္ရွိေတြ မ်ား ရွိႏိုင္မလား ဆိုတဲ့ ေမးခြန္းရင္ထဲမွာ အၿမဲရွိခဲ့သူ၊ အဲဒီ စူးစမ္းခ်င္တဲ့ အေတြးစိတ္ကူးကို ႀကိဳးစားမႈေတြ၊

 

တီထြင္ ဖန္တီးမႈေတြနဲ႔ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ႏိုင္သူကေတာ့ ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီး အာကာသ သိပၸံပညာရွင္ ေဒၚမီမီေအာင္ ျဖစ္ပါတယ္။

 

သူ ဦးေဆာင္တဲ့ အာကာသ စူးစမ္းေလ့လာေရး စီမံကိန္းအရ အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚမွာ သက္ရွိေတြမ်ား ရွိခဲ့ေလသလားဆိုတဲ့ အေထာက္အ

 

ထားေတြ ရွာေဖြမယ့္ အာကာသေလ့လာေရး ခရီးစဥ္ကို အေမရိကန္ နာဆာ အာကာသ စခန္းကေန ၿပီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုင္လ ၃၀ ရက္ေန႔က

 

စတင္ျပဳလုပ္ခဲ့ပါၿပီ။အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚမွာ ပထမဆုံး ပ်ံသန္းေလ့လာစူးစမ္းမယ့္ Ingenuity ရဟတ္ယာဥ္ေလးကို တင္ေဆာင္ထားတဲ့

 

Perseverance ႐ိုဗာပါတဲ့ ဒုံးပ်ံကို အာကာသထဲ လႊတ္တင္ခဲ့တာပါ။

 

 

 

 

Ingenuity ရဟတ္ယာဥ္ေလးကို တီထြင္ဖန္တီးမႈ အပါအဝင္ အေရးႀကီးတဲ့ ဒီအာကာသေလ့လာေရး စီမံကိန္းႀကီးကို ျမန္မာ အမ်ိဳးသမီး

 

အာကာသသိပၸံ ပညာရွင္ တစ္ေယာက္ ဦးေဆာင္တယ္ ဆိုတာက ျမန္မာလူမ်ိဳးေတြအတြက္ ဂုဏ္ယူစရာ ျဖစ္ပါတယ္။

 

 

အဂၤါၿဂိဳဟ္ဆီ ေရာက္ေအာင္ႏွင္တဲ့ ဒီအာကာသခရီးစဥ္က ၇ လ ၾကာမွာျဖစ္ၿပီး လာမယ့္ ၂၀၂၁ ခုႏွစ္ ေဖေဖာ္ဝါရီလ က်မွ ၿဂိဳဟ္ေပၚ သက္

 

ဆင္းႏိုင္မွာပါ။အာကာသယာဥ္လႊတ္တင္ခဲ့တာ သုံးလေလာက္ ၾကာၿပီျဖစ္လို႔ အခုဆို ခရီးလမ္းမွာတဝက္နီပါး ခရီးေပါက္ေနပါၿပီ။

 

ရည္႐ြယ္ခ်က္ အတိုင္း အာကာသစူးစမ္းေရး ခရီးစဥ္ စတင္လိုက္ႏိုင္တာေအာင္ျမင္မႈလို႔ ဆိုႏိုင္ေပမဲ့ ေဒၚမီမီေအာင္ကေတာ့ ဒါက ပထမ

 

အဆင့္ပဲ ရွိေသးၿပီး ေရွ႕မွာ လုပ္စရာေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေသးတယ္၊ Ingenuity ရဟတ္ယာဥ္ေလး အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚကို ေရာက္ၿပီးတဲ့ေနာက္

 

အမ်ိဳးမ်ိဳးစမ္းသပ္၊ စူးစမ္းေလ့လာမႈေတြ အားလုံး လုပ္ႏိုင္ၿပီဆိုမွ အျပည့္အဝ ေအာင္ပြဲခံႏိုင္လိမ့္မယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

 

 

 

 

ပေရာဂ်က္ကို ဦးေဆာင္အေလးခ်ိန္ ေလးေပါင္ေတာင္ မရွိတဲ့ ဒီရဟတ္ယာဥ္ တည္ေဆာက္ေရး လုပ္ငန္းက ပညာရပ္ပိုင္းဆိုင္ရာ အလြန္

 

အမင္းခက္ခဲတယ္လို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။

 

စတင္ ဖန္တီးခါစ အခ်ိန္တုန္းကဆို အခုလို အဆင့္အထိ ေရာက္လာပါ့မလား ဆိုတာ အာကာသသိပၸံပညာရွင္ေတြ အေသအခ်ာ မေျပာႏို

 

င္ခဲ့ပါဘူး။ပေရာဂ်က္မန္ေနဂ်ာ အေနနဲ႔ တာဝန္ႀကီးတယ္၊ စီမံကိန္းမွာ ပါသူေတြ အားလုံးကလည္း အစကတည္းက ပူးေပါင္းေဆာင္

 

႐ြက္ၾကတယ္၊ သူ႔အေနနဲ႔ ဒီလို တာဝန္ယူ လုပ္ေဆာင္ခဲ့ရတာကို ဂုဏ္ယူတယ္လို႔ သူက ေျပာပါတယ္။

 

နည္းပညာပိုင္းအရ လုပ္ဖို႔ လိုအပ္တာ အားလုံးကို ဝိုင္းဝန္းဆုံးျဖတ္ၾကရတဲ့ အေရးႀကီး ကိစၥေတြမွာ သူက တာဝန္ယူၿပီး အားလုံးနဲ႔ ဆက္

 

သြယ္ ညႇိႏႈိင္းေဆာင္႐ြက္ရတာ ျဖစ္ပါတယ္။ဒီအလုပ္က တစ္ဦးတစ္ေယာက္တည္း၊ တစ္ဦးေကာင္း တစ္ေယာက္ေကာင္း လုပ္လို႔ မရဘဲ

 

စီမံကိန္းမွာ ပါဝင္သူ အားလုံးကလည္း က႑အလိုက္ ေတာ္ေနဖို႔ လိုတယ္လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

 

ဘယ္ေလာက္ အခ်ိန္ယူခဲ့ရလဲဒီ စီမံကိန္းကို ႏွစ္ေတြ အၾကာႀကီးကတည္းက စတင္ခဲ့တာျဖစ္ၿပီး ၇ ႏွစ္နီးပါး ၾကာေအာင္ စမ္းသပ္မႈေတြ

 

အမ်ိဳးမ်ိဳးျပဳလုပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚမွာ ရွိႏိုင္မယ့္ အေနအထား ဝန္းက်င္ေတြကို NASA ရဲ႕ Jet Propulsion Laboratory (JPL)

 

လက္ေတြ႕ေလ့လာေရးဌာနမွာ ဖန္တီးၿပီး စမ္းသပ္ခဲ့ၾကပါတယ္။

 

 

 

 

စတင္စမ္းသပ္ခဲ့တုန္းက ျဖစ္ႏိုင္ပါ့မလား ဆိုတဲ့ စိတ္မ်ိဳးရွိခဲ့ေပမဲ့ အခု အဂၤါၿဂိဳဟ္ဆီ လႊတ္လိုက္ႏိုင္တဲ့ အဆင့္ေရာက္လာၿပီျဖစ္လို

 

႔ သမိုင္းမွတ္တိုင္ တခုေတာ့ ထူႏိုင္ၿပီျဖစ္ၿပီး ေနာက္တဆင့္ လုပ္စရာရွိတာပဲ ဆက္လုပ္ဖို႔ လိုတယ္လို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။

 

ေနာက္အဆင့္ကဘာလဲဒီ ရဟတ္ယာဥ္ေလး အဂၤါၿဂိဳဟ္ကို ေရာက္ၿပီ ဆိုရင္ ေျမျပင္ေပၚကေန လွမ္းထိန္းခ်ဳပ္ၿပီး အာကာသစူးစမ္းေလ့

 

လာေရးေတြကို လုပ္ဦးမွာျဖစ္ပါတယ္။NASA နဲ႔ JPL မွာ လုပ္ေနတဲ့ ပေရာဂ်က္ေတြက ဘယ္သူမွ မလုပ္ဖူးေသးတာကို ပထမဆုံး လုပ္

 

တာျဖစ္ၿပီး သိပ္ကိုခက္တယ္လို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။

 

အာကာသထဲ လႊတ္လိုက္တဲ့ စူးစမ္းေရးယာဥ္က တခုခု ျဖစ္ရင္ လူေတြက အာကာသထဲ သြားၿပီး ျပင္ဆင္ေပးလို႔ မရႏိုင္ေတာ့ အေတာ္ကို

 

စိတ္ဖိစီးမႈေတြ ျဖစ္ေစတယ္လို႔ သူက ေျပာပါတယ္။

 

အခုေလာေလာဆယ္ Ingenuity ရဟတ္ယာဥ္က အာကာသထဲေရာက္ေနၿပီး သူ႔ကို တင္ေဆာင္ထားတဲ့ Perseverance Rover ယာဥ္

 

က လာမယ့္ ေဖေဖာ္ဝါရီလမွာ အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚကို ဆင္းသက္မွာျဖစ္ပါတယ္။

 

ၿဂိဳဟ္မ်က္ႏွာျပင္ေပၚေရာက္ၿပီဆိုရင္ Ingenuity ဟယ္လီေကာ္ပတာကို Perseverance Rover က သူ႔ဆီကေန ျဖည္းျဖည္းခ်ေပး

 

လိုက္ၿပီး Rover က ခပ္ေဝးေဝး ေမာင္းသြားတဲ့အခါ ရဟတ္ယာဥ္က တစ္စီးထဲ မ်က္ႏွာျပင္ေပၚမွာ က်န္ရစ္မွာျဖစ္ပါတယ္။

 

အပူခ်ိန္ ေရခဲမွတ္ေအာက္ အႏုတ္ ၉၀ ဒီဂရီ စင္တီဂရိတ္ ရွိတဲ့ အဂၤါၿဂိဳဟ္ေပၚမွာ ေနရမွာျဖစ္လို႔ Ingenuity ဟယ္လီေကာ္ပတာကို အေ

 

အးခံႏိုင္ေအာင္ အေအးထဲ ေနႏိုင္ေအာင္ ဒီဇိုင္းလုပ္ထားတယ္လို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။

 

အဲဒီအေျခအေနမွာ အဆင္ေျပမေျပၾကည့္ဖို႔ လိုတယ္။ Ingenuity ဟယ္လီေကာ္ပတာက ႐ိုဗာေပၚမွာ ရွိတဲ့ ဆက္သြယ္ေရး စက္ကေလး

 

ဆီ အခ်က္ေပး သတင္းျပန္ပို႔မပို႔၊ ကမာၻေျမႀကီးကေန ပို႔တဲ့ ၫႊန္ၾကားခ်က္ေတြ သူ႔ဆီ ေရာက္မေရာက္ ၾကည့္ရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

 

 

အဲဒီ ၫႊန္ၾကားခ်က္ေတြကို ရဟတ္ယာဥ္က လိုက္လုပ္သလားၾကည့္ရႈ စစ္ေဆးၿပီးရင္ Ingenuity ရဟတ္ယာဥ္က ပထမဆုံး ပ်ံသန္းမယ္

 

လို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။အဲဒီလိုပ်ံသန္းႏိုင္ၿပီ ဆိုရင္ အာကာသေလ့လာေရး စီမံကိန္းရဲ႕ ေအာင္ျမင္မႈလို႔ ေျပာႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။

 

အာကာသသိပၸံပညာရွင္ျဖစ္ဖို႔ ႀကိဳးစားမႈက အဓိကအသက္ ၅၂ ႏွစ္အ႐ြယ္ အာကာသသိပၸံ ပညာရွင္ ေဒၚမီမီေအာင္က

 

Electrical engineering လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာ မဟာဘြဲ႕ရထားသူ ျဖစ္ပါတယ္။

 

ဒီအဆင့္အထိေရာက္ေအာင္ ငယ္စဥ္ကပညာသင္ၾကားတဲ့ အခ်ိန္မွာေရာ အလုပ္ထဲမွာေရာ ႀကိဳးစားၿပီးရင္း ႀကိဳးစားခဲ့ရတယ္လို႔

 

သူက ေျပာပါတယ္။

 

သိပၸံနဲ႔ အင္ဂ်င္နီယာ ဘာသာရပ္ေတြရဲ႕ အေျခခံကို ေကာင္းေကာင္းနားလည္ေအာင္ ႀကိဳးစားတယ္၊ သူဟာ ကိုယ္သင္ယူတဲ့

 

ပညာရပ္ပိုင္းမွာ သိပ္ကို ႀကိဳးစားတဲ့ သာမန္ လူတစ္ေယာက္ပါလို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က သူ႔ကိုယ္သူ ေျပာပါတယ္။

 

ကိုယ္သင္ယူတဲ့ ဘာသာကို နားလည္ေအာင္လုပ္တယ္၊ မသိတာေတြကိုေမးတယ္၊ မေမးဘဲေနၿပီး မွားတာက သူမ်ားေတြက

 

လြယ္လြယ္ေလးကို ေမးရေကာင္းလားလို႔ တျခားသူေတြက အထင္ခံရတာထက္ ပိုဆိုးတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ သူကေတာ့ မသိရင္ေမးတယ္၊

 

သိရွိနားလည္မႈအေပၚ အေျခခံၿပီး လက္ေတြ႕အသုံးခ်တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

 

အခုလို ေနရာမ်ိဳးကို ေရာက္ေအာင္ႀကိဳးစားတဲ့ေနရာမွာ အမ်ိဳးသမီး တစ္ေယာက္ ျဖစ္တဲ့အတြက္ အဟန္႔အတား ဘာမွမရွိခဲ့ဘူး၊ မိန္းမ

 

မို႔လို႔ ျဖစ္ပါ့မလားဆိုတာ စဥ္းစားတာ မရွိခဲ့ဘဲ ခက္ခဲတဲ့ အင္ဂ်င္နီယာ ပညာရပ္ပိုင္းကိုသာ ႀကိဳးစားေဆာင္႐ြက္ခဲ့တယ္၊ ႀကိဳးစား

 

လုပ္ႏိုင္ရင္ အခြင့္ အလမ္းဆိုတာ ေပၚလာတာပဲလို႔ သူက ေျပာပါတယ္။

 

သခ်ၤာခ်စ္သူရဲ႕ ဘဝအေၾကာင္း

 

သူ႔ရဲ႕ ဖခင္ ဦးသိန္းေအာင္က ဓာတုေဗဒပါရဂူ ဘြဲ႕နဲ႔၊ မိခင္ ေဒၚလွလွစိန္က ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သခ်ၤာဘာသာနဲ႔ ပါရဂူဘြဲ႕ရတဲ့ ပထမဆုံး

 

အမ်ိဳးသမီးျဖစ္တယ္။

 

သူ႔မိဘေတြက အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု အီလီႏြိဳင္းမွာ ပါရဂူဘြဲ႕အတြက္ ပညာသင္ရင္း ဆုံေတြ႕ခဲ့ၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

 

သူ႔ကိုလည္း အီလီႏြိဳင္းမွာပဲ ေမြးဖြားခဲ့ပါတယ္။ သူ ၂ ႏွစ္ခြဲ အ႐ြယ္မွာ ျမန္မာႏိုင္ငံကို မိဘေတြနဲ႔ အတူျပန္ခဲ့ပါတယ္။

 

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အသက္ ၂ ႏွစ္ခြဲကေန ၁၁ ႏွစ္ခြဲ အထိ ေနခဲ့တာေၾကာင့္ အေျခခံပညာ မူလတန္းနဲ႔ အလယ္တန္းကို ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ

 

စတင္သင္ယူခဲ့ပါတယ္။

 

 

 

 

၁၁ ႏွစ္ခြဲမွာေတာ့ မေလးရွားႏိုင္ငံကို ေျပာင္းေ႐ႊ႕သြားခဲ့ၿပီး ပီနန္ ကြၽန္းက St Christopher’s School မွာ ဆက္လက္ ပညာသင္ခဲ့ပါတယ္။

 

တခါ အသက္ ၁၆ ႏွစ္ ေရာက္ေတာ့ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုကို ျပန္ေရာက္ၿပီး အီလီႏြိဳင္းက Bluemont ေက်ာင္းမွာ

 

ပညာဆက္သင္ခဲ့ျပန္ပါတယ္။ တကၠသိုလ္ပညာကိုေတာ့ သူ႔မိဘေတြ ပါရဂူဘြဲ႕ ယူခဲ့တဲ့ တကၠသိုလ္မွာပဲ ဆက္လက္သင္ယူခဲ့တယ္လို႔

 

ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။သူကသခ်ၤာ ဘာသာကို စိတ္ဝင္စားၿပီး ႀကိဳက္လို႔ ေလ့လာသင္ယူခ်င္ခဲ့ေပမဲ့ လက္ေတြ႕ အသုံးခ်လို႔ရတဲ့

 

ပညာရပ္ကို သင္ယူဖို႔ မိဘေတြက အႀကံျပဳခဲ့တာေၾကာင့္ အသုံးခ်ႏိုင္တဲ့ အင္ဂ်င္နီယာပညာျဖစ္တဲ့ လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာပညာ

 

Electrical Engineering ကိုသင္ခဲ့တာျဖစ္ၿပီး သူ႔ဆႏၵအတိုင္းသာဆို အေမလိုပဲ သခ်ၤာပညာရွင္ပဲ ျဖစ္ေနမွာလို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က

 

ေျပာပါတယ္။သူက လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာ ဘာသာရပ္ကို သင္ယူခဲ့ေပမဲ့ သခ်ၤာကို ႀကိဳက္တဲ့ အတြက္

 

လွ်ပ္စစ္အင္ဂ်င္နီယာပညာမွာ သခ်ၤာနဲ႔ ဆိုင္တဲ့ Signal Process Communication ကို ယူခဲ့တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

 

မာစတာဘြဲ႕ရၿပီးလို႔ အလုပ္ရွာခ်ိန္မွာ သူ႔ရဲ႕ ပါေမာကၡ တစ္ေယာက္က နာဆာရဲ႕ Jet Propulsion Laboratory (JPL) မွာ Deep Space

 

Network ရွိတယ္၊ သူတို႔က အာကာသယာဥ္ေတြကေန ပို႔လႊတ္တဲ့ အလြန္တရာေသးငယ္တဲ့ signal ေလးေတြကေနစၿပီး အခ်က္ျပ

 

signals ေတြအားလုံးကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာ processing လုပ္ၾကတယ္လို႔ ေျပာျပခ်ိန္မွာ ခ်က္ခ်င္း ပဲ သူလုပ္ခ်င္တာ အဲဒီ အာကာသ

 

စူးစမ္းေလ့လာေရး ျဖစ္တယ္ဆိုတာ စိတ္ထဲမွာ ေပၚလာခဲ့ၿပီး နာဆာမွာ ရေအာင္ ႀကိဳးစားခဲ့တယ္လို႔ ေဒၚမီမီေအာင္က ေျပာပါတယ္။

 

သူတက္တဲ့ တကၠသိုလ္မွာ JPL ရွိတဲ့ အတြက္ လူေတြ႕ စစ္ေဆးခံရဖို႔ အစြမ္းကုန္ ႀကိဳးစားခဲ့တယ္၊ အင္တာဗ်ဴးခံရဖို႔ ခြင့္အေရးရတဲ့

 

အခါ ေျဖဆိုဖို႔ အေလးအနက္ထား ျပင္ဆင္ခဲ့တယ္။ JPL မန္ေနဂ်ာက သူ႔ကို ေခၚယူ ေမးျမန္းၿပီး JPL ကို သြားၾကည့္ရႈ႕ခြင့္ ရခဲ့တယ္။

 

သူ သိပ္ကို သေဘာက် ေက်နပ္မိခဲ့တယ္။ ေနာက္ဆုံးမွာ JPL ရဲ႕ Deep Space Network မွာ အလုပ္လုပ္ခြင့္ ရခဲ့ၿပီး သူႏွစ္သက္တဲ့

 

အလုပ္ျဖစ္တဲ့အတြက္ အခ်ိန္ေတြ အမ်ားႀကီး ႏွစ္ျမႇဳပ္ ႀကိဳးစားခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

 

သူ႔လို အာကာသ သိပၸံပညာရွင္ျဖစ္ခ်င္ၾကတဲ့ ျမန္မာ လူငယ္ေလးေတြ အေနနဲ႔ အဓိက ႀကိဳးစားရမယ္၊ အစြမ္းကုန္ ႀကိဳးစားၿပီး ကိုယ္သင္

 

ယူတဲ့ ဘာသာရပ္ကို နားလည္ေအာင္ လုပ္ရမယ္၊ သိပၸံနဲ႔ အင္ဂ်င္နီယာပညာရပ္ေတြရဲ႕ အေျခခံ သေဘာတရားကို နားလည္ေအာင္

 

ေလ့လာရမယ္၊ ပညာသင္တာကို ေပ်ာ္႐ႊင္ေနရမယ္၊ ကိုယ္က ဘယ္နယ္ပယ္ကို စိတ္ဝင္စားတာလဲ၊ ဘာျဖစ္ခ်င္တာလဲ ဆိုတာ သိၿပီးမွ

 

အဲဒီပညာကိုအသုံးခ်ၿပီး ကိုယ္ျဖစ္ခ်င္တဲ့ အလုပ္ကို လုပ္ဖို႔ သူက အႀကံေပးပါတယ္။

 

 

သူ႔အေနနဲ႔ ဘာလုပ္ခ်င္တယ္ ဆိုတာ သိေအာင္လုပ္ဖို႔ အခ်ိန္အေတာ္ ၾကာခဲ့တာေၾကာင့္ ခ်က္ခ်င္း မသိလည္း စိတ္မပူနဲ႔ မ်က္စိဖြင့္ထား၊

 

ႀကိဳးစား သင္ယူ ၿပီးရင္ အခ်ိန္တန္တဲ့ အခါ သိလာလိမ့္မယ္၊ ကိုယ့္ကိုကိုယ္ ယုံၾကည္မႈ ရွိရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

 

အာကာသယာဥ္ႀကီးစီးၿပီး အာကာသထဲ ကိုယ္တိုင္ သြားခ်င္တဲ့ ကေလးဘဝ စိတ္ကူးယဥ္ အိပ္မက္ေတြက သားသမီးေလးေတြရလာတဲ့

 

အခုအခ်ိန္မွာ မရွိေတာ့ေပမဲ့ ငယ္ငယ္တုန္းက ေကာင္းကင္ႀကီးကိုေမာ့ၾကည့္ရင္း ကမာၻႀကီးေပၚမွာေနၾကတဲ့ ကိုယ့္လို သက္ရွိေတြ

 

တျခားၿဂိဳဟ္ေတြေပၚမွာမ်ား ရွိေလမလားလို႔ သိခ်င္စိတ္ေတြကို အေျဖရွာႏိုင္ဖို႔ ႀကိဳးစားတဲ့ အာကာသေလ့လာေရး လုပ္ငန္းမွာေတာ့

 

ေဒၚမီမီေအာင္တစ္ေယာက္ အေရးပါတဲ့ အခန္းက႑မွာ ဦးေဆာင္ႏိုင္ေနၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။

 

Credit

 

 

Unicode

 

 

အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျ ပထမဆုံးပြံမယျ့ယာဉျရဲ့ ပဲ့ကိုငျ မွနျမာ အမြိုးသမီး အာကာသ သိပ်ပံပညာရှငျ

 

 

 

ငယျငယျက ကောငျးကငျကွီးကို မော့ကွညျ့ပွီး ကိုယျနတေဲ့ ကမ်ဘာကွီးမှာပဲ သကျရှိတှေ နတောလား၊ ဟိုးအဝေးကွီးမှာ မွငျနရေတဲ့ တ

 

ခွား ဂွိုဟျတှမှောရောသကျရှိတှေ မြား ရှိနိုငျမလား ဆိုတဲ့ မေးခှနျးရငျထဲမှာ အမွဲရှိခဲ့သူ၊ အဲဒီ စူးစမျးခငြျတဲ့ အတှေးစိတျကူးကို ကွိုးစားမှုတှေ၊

 

တီထှငျ ဖနျတီးမှုတှနေဲ့ အကောငျအထညျ ဖောျနိုငျသူကတော့ မွနျမာ အမြိုးသမီး အာကာသ သိပ်ပံပညာရှငျ ဒေါျမီမီအောငျ ဖွစျပါတ

 

ယျ။သူ ဦးဆောငျတဲ့ အာကာသ စူးစမျးလေ့လာရေး စီမံကိနျးအရ အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျမှာ သကျရှိတှမြေား ရှိခဲ့လသေလားဆိုတဲ့ အထောကျ

 

အထားတှေ ရှာဖှမေယျ့ အာကာသလေ့လာရေး ခရီးစဉျကို အမရေိကနျ နာဆာ အာကာသ စခနျးကနေ ပွီးခဲ့တဲ့ ဇူလိုငျလ ၃၀ ရကျနေ့

 

က စတငျပွုလုပျခဲ့ပါပွီ။အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျမှာ ပထမဆုံး ပြံသနျးလေ့လာစူးစမျးမယျ့ Ingenuity ရဟတျယာဉျလေးကို တငျဆောငျထားတဲ့

 

Perseverance ရိုဗာပါတဲ့ ဒုံးပြံကို အာကာသထဲ လှှတျတငျခဲ့တာပါ။

 

 

 

 

Ingenuity ရဟတျယာဉျလေးကို တီထှငျဖနျတီးမှု အပါအဝငျ အရေးကွီးတဲ့ ဒီအာကာသလေ့လာရေး စီမံကိနျးကွီးကို မွနျမာ အမြိုး

 

သမီး အာကာသသိပ်ပံ ပညာရှငျ တစျယောကျ ဦးဆောငျတယျ ဆိုတာက မွနျမာလူမြိုးတှအေတှကျ ဂုဏျယူစရာ ဖွစျပါတယျ။

 

အငျ်ဂါဂွိုဟျဆီ ရောကျအောငျနှငျတဲ့ ဒီအာကာသခရီးစဉျက ၇ လ ကွာမှာဖွစျပွီး လာမယျ့ ၂၀၂၁ ခုနှစျ ဖဖေောျဝါရီလ ကမြှ ဂွိုဟျပေါျ

 

သကျဆငျးနိုငျမှာပါ။အာကာသယာဉျလှှတျတငျခဲ့တာ သုံးလလောကျ ကွာပွီဖွစျလို့ အခုဆို ခရီးလမျးမှာတဝကျနီပါး ခရီးပေါကျနပေါ

 

ပွီ။ရညျရှယျခကြျ အတိုငျး အာကာသစူးစမျးရေး ခရီးစဉျ စတငျလိုကျနိုငျတာအောငျမွငျမှုလို့ ဆိုနိုငျပမေဲ့ ဒေါျမီမီအောငျကတော့ ဒါက

 

ပထမ အဆငျ့ပဲ ရှိသေးပွီး ရှေ့မှာ လုပျစရာတှေ အမြားကွီး ရှိသေးတယျ၊ Ingenuity ရဟတျယာဉျလေး အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျကို ရောကျပွီးတဲ့

 

နောကျ အမြိုးမြိုးစမျးသပျ၊ စူးစမျးလေ့လာမှုတှေ အားလုံး လုပျနိုငျပွီဆိုမှ အပွညျ့အဝ အောငျပှဲခံနိုငျလိမျ့မယျလို့ ပွောပါတယျ။

 

ပရောဂကြျကို ဦးဆောငျအလေးခြိနျ လေးပေါငျတောငျ မရှိတဲ့ ဒီရဟတျယာဉျ တညျဆောကျရေး လုပျငနျးက ပညာရပျပိုငျးဆိုငျရာ

 

အလှနျအမငျးခကျခဲတယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။

 

 

 

 

စတငျ ဖနျတီးခါစ အခြိနျတုနျးကဆို အခုလို အဆငျ့အထိ ရောကျလာပါ့မလား ဆိုတာ အာကာသသိပ်ပံပညာရှငျတှေ အသအေခြာ မ

 

ပွောနိုငျခဲ့ပါဘူး။ပရောဂကြျမနျနဂြော အနနေဲ့ တာဝနျကွီးတယျ၊ စီမံကိနျးမှာ ပါသူတှေ အားလုံးကလညျး အစကတညျးက ပူးပေါငျးဆော

 

ငျရှကျကွတယျ၊ သူ့အနနေဲ့ ဒီလို တာဝနျယူ လုပျဆောငျခဲ့ရတာကို ဂုဏျယူတယျလို့ သူက ပွောပါတယျ။

 

နညျးပညာပိုငျးအရ လုပျဖို့ လိုအပျတာ အားလုံးကို ဝိုငျးဝနျးဆုံးဖွတျကွရတဲ့ အရေးကွီး ကိစ်စတှမှော သူက တာဝနျယူပွီး အားလုံးနဲ့

 

ဆကျသှယျ ညှိနှိုငျးဆောငျရှကျရတာ ဖွစျပါတယျ။ဒီအလုပျက တစျဦးတစျယောကျတညျး၊ တစျဦးကောငျး တစျယောကျကောငျး လုပျ

 

လို့ မရဘဲ စီမံကိနျးမှာ ပါဝငျသူ အားလုံးကလညျး ကဏ်ဍအလိုကျ တောျနဖေို့ လိုတယျလို့ သူကဆိုပါတယျ။

 

ဘယျလောကျ အခြိနျယူခဲ့ရလဲဒီ စီမံကိနျးကို နှစျတှေ အကွာကွီးကတညျးက စတငျခဲ့တာဖွစျပွီး ၇ နှစျနီးပါး ကွာအောငျ စမျးသပျမှုတှေ

 

အမြိုးမြိုးပွုလုပျခဲ့ကွပါတယျ။အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျမှာ ရှိနိုငျမယျ့ အနအေထား ဝနျးကငြျတှကေို NASA ရဲ့ Jet Propulsion Laboratory (JPL)

 

လကျတှေ့လေ့လာရေးဌာနမှာ ဖနျတီးပွီး စမျးသပျခဲ့ကွပါတယျ။

 

 

 

 

စတငျစမျးသပျခဲ့တုနျးက ဖွစျနိုငျပါ့မလား ဆိုတဲ့ စိတျမြိုးရှိခဲ့ပမေဲ့ အခု အငျ်ဂါဂွိုဟျဆီ လှှတျလိုကျနိုငျတဲ့ အဆငျ့ရောကျလာပွီဖွစျလို့

 

သမိုငျးမှတျတိုငျ တခုတော့ ထူနိုငျပွီဖွစျပွီး နောကျတဆငျ့ လုပျစရာရှိတာပဲ ဆကျလုပျဖို့ လိုတယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။

 

နောကျအဆငျ့ကဘာလဲဒီ ရဟတျယာဉျလေး အငျ်ဂါဂွိုဟျကို ရောကျပွီ ဆိုရငျ မွပွေငျပေါျကနေ လှမျးထိနျးခြုပျပွီး အာကာသစူးစမျး

 

လေ့လာရေးတှကေို လုပျဦးမှာဖွစျပါတယျ။NASA နဲ့ JPL မှာ လုပျနတေဲ့ ပရောဂကြျတှကေ ဘယျသူမှ မလုပျဖူးသေးတာကို ပထမဆုံး

 

လုပျတာဖွစျပွီး သိပျကိုခကျတယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။အာကာသထဲ လှှတျလိုကျတဲ့ စူးစမျးရေးယာဉျက တခုခု ဖွစျရငျ

 

လူတှကေ အာကာသထဲ သှားပွီး ပွငျဆငျပေးလို့ မရနိုငျတော့ အတောျကို စိတျဖိစီးမှုတှေ ဖွစျစတေယျလို့ သူက ပွောပါတယျ။

 

 

အခုလောလောဆယျ Ingenuity ရဟတျယာဉျက အာကာသထဲရောကျနပွေီး သူ့ကို တငျဆောငျထားတဲ့ Perseverance Rover ယာ

 

ဉျက လာမယျ့ ဖဖေောျဝါရီလမှာ အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျကို ဆငျးသကျမှာဖွစျပါတယျ။

 

ဂွိုဟျမကြျနှာပွငျပေါျရောကျပွီဆိုရငျ Ingenuity ဟယျလီကောျပတာကို Perseverance Rover က သူ့ဆီကနေ ဖွညျးဖွညျးခပြေးလိုကျ

 

ပွီး Rover က ခပျဝေးဝေး မောငျးသှားတဲ့အခါ ရဟတျယာဉျက တစျစီးထဲ မကြျနှာပွငျပေါျမှာ ကနြျရစျမှာဖွစျပါတယျ။

 

 

အပူခြိနျ ရခေဲမှတျအောကျ အနုတျ ၉၀ ဒီဂရီ စငျတီဂရိတျ ရှိတဲ့ အငျ်ဂါဂွိုဟျပေါျမှာ နရေမှာဖွစျလို့ Ingenuity ဟယျလီကောျပတာကို

 

အအေးခံနိုငျအောငျ အအေးထဲ နနေိုငျအောငျ ဒီဇိုငျးလုပျထားတယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။

 

 

အဲဒီအခွအေနမှော အဆငျပွမေပွကွေညျ့ဖို့ လိုတယျ။ Ingenuity ဟယျလီကောျပတာက ရိုဗာပေါျမှာ ရှိတဲ့ ဆကျသှယျရေး စကျကလေ

 

းဆီ အခကြျပေး သတငျးပွနျပို့မပို့၊ ကမ်ဘာမွကွေီးကနေ ပို့တဲ့ ညှှနျကွားခကြျတှေ သူ့ဆီ ရောကျမရောကျ ကွညျ့ရမယျလို့ ဆိုပါတယျ။

 

 

အဲဒီ ညှှနျကွားခကြျတှကေို ရဟတျယာဉျက လိုကျလုပျသလားကွညျ့ရှု စစျဆေးပွီးရငျ Ingenuity ရဟတျယာဉျက ပထမဆုံး ပြံသ

 

နျးမယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။အဲဒီလိုပြံသနျးနိုငျပွီ ဆိုရငျ အာကာသလေ့လာရေး စီမံကိနျးရဲ့ အောငျမွငျမှုလို့ ပွောနိုငျမှာဖွစျ

 

ပါတယျ။အာကာသသိပ်ပံပညာရှငျဖွစျဖို့ ကွိုးစားမှုက အဓိကအသကျ ၅၂ နှစျအရှယျ အာကာသသိပ်ပံ ပညာရှငျ ဒေါျမီမီအောငျက

 

Electrical engineering လြှပျစစျအငျဂငြျနီယာ မဟာဘှဲ့ရထားသူ ဖွစျပါတယျ။

 

 

 

 

ဒီအဆငျ့အထိရောကျအောငျ ငယျစဉျကပညာသငျကွားတဲ့ အခြိနျမှာရော အလုပျထဲမှာရော ကွိုးစားပွီးရငျး ကွိုးစားခဲ့ရတယျလို့ သူက

 

ပွောပါတယျ။သိပ်ပံနဲ့ အငျဂငြျနီယာ ဘာသာရပျတှရေဲ့ အခွခေံကို ကောငျးကောငျးနားလညျအောငျ ကွိုးစားတယျ၊ သူဟာ ကိုယျသငျ

 

ယူတဲ့ ပညာရပျပိုငျးမှာ သိပျကို ကွိုးစားတဲ့ သာမနျ လူတစျယောကျပါလို့ ဒေါျမီမီအောငျက သူ့ကိုယျသူ ပွောပါတယျ။

 

 

ကိုယျသငျယူတဲ့ ဘာသာကို နားလညျအောငျလုပျတယျ၊ မသိတာတှကေိုမေးတယျ၊ မမေးဘဲနပွေီး မှားတာက သူမြားတှကေ လှယျလှယျ

 

လေးကို မေးရကောငျးလားလို့ တခွားသူတှကေ အထငျခံရတာထကျ ပိုဆိုးတယျ၊ ဒါကွောငျ့ သူကတော့ မသိရငျမေးတယျ၊ သိရှိနား

 

လညျမှုအပေါျ အခွခေံပွီး လကျတှေ့အသုံးခတြယျလို့ ပွောပါတယျ။

 

 

အခုလို နရောမြိုးကို ရောကျအောငျကွိုးစားတဲ့နရောမှာ အမြိုးသမီး တစျယောကျ ဖွစျတဲ့အတှကျ အဟနျ့အတား ဘာမှမရှိခဲ့ဘူး၊ မိနျးမမို့လို့

 

ဖွစျပါ့မလားဆိုတာ စဉျးစားတာ မရှိခဲ့ဘဲ ခကျခဲတဲ့ အငျဂငြျနီယာ ပညာရပျပိုငျးကိုသာ ကွိုးစားဆောငျရှကျခဲ့တယျ၊ ကွိုးစား လုပျနိုငျရငျ

 

အခှငျ့ အလမျးဆိုတာ ပေါျလာတာပဲလို့ သူက ပွောပါတယျ။သခငြျ်ာခစြျသူရဲ့ ဘဝအကွောငျး

 

 

သူ့ရဲ့ ဖခငျ ဦးသိနျးအောငျက ဓာတုဗဒေပါရဂူ ဘှဲ့နဲ့၊ မိခငျ ဒေါျလှလှစိနျက မွနျမာနိုငျငံမှာ သခငြျ်ာဘာသာနဲ့ ပါရဂူဘှဲ့ရတဲ့ ပထမဆုံး အမြိုး

 

သမီးဖွစျတယျ။သူ့မိဘတှကေ အမရေိကနျပွညျထောငျစု အီလီနှိုငျးမှာ ပါရဂူဘှဲ့အတှကျ ပညာသငျရငျး ဆုံတှေ့ခဲ့ကွတာ ဖွစျပါတယျ။ သူ့

 

ကိုလညျး အီလီနှိုငျးမှာပဲ မှေးဖှားခဲ့ပါတယျ။ သူ ၂ နှစျခှဲ အရှယျမှာ မွနျမာနိုငျငံကို မိဘတှနေဲ့ အတူပွနျခဲ့ပါတယျ။

 

မွနျမာနိုငျငံမှာ အသကျ ၂ နှစျခှဲကနေ ၁၁ နှစျခှဲ အထိ နခေဲ့တာကွောငျ့ အခွခေံပညာ မူလတနျးနဲ့ အလယျတနျးကို မွနျမာနိုငျငံမှာ

 

စတငျသငျယူခဲ့ပါတယျ။

 

၁၁ နှစျခှဲမှာတော့ မလေးရှားနိုငျငံကို ပွောငျးရှှေ့သှားခဲ့ပွီး ပီနနျ ကြှနျးက St Christopher’s School မှာ ဆကျလကျ ပညာသငျခဲ့

 

ပါတယျ။

 

တခါ အသကျ ၁၆ နှစျ ရောကျတော့ အမရေိကနျပွညျထောငျစုကို ပွနျရောကျပွီး အီလီနှိုငျးက Bluemont ကြောငျးမှာ

 

ပညာဆကျသငျခဲ့ပွနျပါတယျ။ တက်ကသိုလျပညာကိုတော့ သူ့မိဘတှေ ပါရဂူဘှဲ့ ယူခဲ့တဲ့ တက်ကသိုလျမှာပဲ ဆကျလကျသငျယူခဲ့

 

တယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။

 

သူကသခငြျ်ာ ဘာသာကို စိတျဝငျစားပွီး ကွိုကျလို့ လေ့လာသငျယူခငြျခဲ့ပမေဲ့ လကျတှေ့ အသုံးခလြို့ရတဲ့ ပညာရပျကို သငျယူဖို့ မိဘတှ

 

ကေ အကွံပွုခဲ့တာကွောငျ့ အသုံးခနြိုငျတဲ့ အငျဂငြျနီယာပညာဖွစျတဲ့ လြှပျစစျအငျဂငြျနီယာပညာ Electrical Engineering ကိုသငျခဲ့

 

တာဖွစျပွီး သူ့ဆန်ဒအတိုငျးသာဆို အမလေိုပဲ သခငြျ်ာပညာရှငျပဲ ဖွစျနမှောလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။

 

သူက လြှပျစစျအငျဂငြျနီယာ ဘာသာရပျကို သငျယူခဲ့ပမေဲ့ သခငြျ်ာကို ကွိုကျတဲ့ အတှကျ လြှပျစစျအငျဂငြျနီယာပညာမှာ သခငြျ်ာနဲ့

 

ဆိုငျတဲ့ Signal Process Communication ကို ယူခဲ့တယျလို့ ပွောပါတယျ။

 

မာစတာဘှဲ့ရပွီးလို့ အလုပျရှာခြိနျမှာ သူ့ရဲ့ ပါမောက်ခ တစျယောကျက နာဆာရဲ့ Jet Propulsion Laboratory (JPL) မှာ Deep Space

 

Network ရှိတယျ၊ သူတို့က အာကာသယာဉျတှကေနေ ပို့လှှတျတဲ့ အလှနျတရာသေးငယျတဲ့ signal လေးတှကေနစေပွီး အခကြျပွ

 

signals တှအေားလုံးကို စောငျ့ကွညျ့လေ့လာ processing လုပျကွတယျလို့ ပွောပွခြိနျမှာ ခကြျခငြျး ပဲ သူလုပျခငြျတာ အဲဒီ အာကာသ

 

စူးစမျးလေ့လာရေး ဖွစျတယျဆိုတာ စိတျထဲမှာ ပေါျလာခဲ့ပွီး နာဆာမှာ ရအောငျ ကွိုးစားခဲ့တယျလို့ ဒေါျမီမီအောငျက ပွောပါတယျ။

 

သူတကျတဲ့ တက်ကသိုလျမှာ JPL ရှိတဲ့ အတှကျ လူတှေ့ စစျဆေးခံရဖို့ အစှမျးကုနျ ကွိုးစားခဲ့တယျ၊ အငျတာဗြူးခံရဖို့ ခှငျ့အရေးရတဲ့ အခါ

 

ဖွဆေိုဖို့ အလေးအနကျထား ပွငျဆငျခဲ့တယျ။ JPL မနျနဂြောက သူ့ကို ခေါျယူ မေးမွနျးပွီး JPL ကို သှားကွညျ့ရှု့ခှငျ့ ရခဲ့တယျ။ သူ သိပျ

 

ကို သဘောကြ ကြနေပျမိခဲ့တယျ။ နောကျဆုံးမှာ JPL ရဲ့ Deep Space Network မှာ အလုပျလုပျခှငျ့ ရခဲ့ပွီး သူနှစျသကျတဲ့ အလုပျဖွစျ

 

တဲ့အတှကျ အခြိနျတှေ အမြားကွီး နှစျမွှုပျ ကွိုးစားခဲ့တယျလို့ ဆိုပါတယျ။

 

သူ့လို အာကာသ သိပ်ပံပညာရှငျဖွစျခငြျကွတဲ့ မွနျမာ လူငယျလေးတှေ အနနေဲ့ အဓိက ကွိုးစားရမယျ၊ အစှမျးကုနျ ကွိုးစားပွီး ကိုယျသငျ

 

ယူတဲ့ ဘာသာရပျကို နားလညျအောငျ လုပျရမယျ၊ သိပ်ပံနဲ့ အငျဂငြျနီယာပညာရပျတှရေဲ့ အခွခေံ သဘောတရားကို နားလညျအောငျ

 

လေ့လာရမယျ၊ ပညာသငျတာကို ပြောျရှှငျနရေမယျ၊ ကိုယျက ဘယျနယျပယျကို စိတျဝငျစားတာလဲ၊ ဘာဖွစျခငြျတာလဲ ဆိုတာ

 

သိပွီးမှ အဲဒီပညာကိုအသုံးခပြွီး ကိုယျဖွစျခငြျတဲ့ အလုပျကို လုပျဖို့ သူက အကွံပေးပါတယျ။

 

သူ့အနနေဲ့ ဘာလုပျခငြျတယျ ဆိုတာ သိအောငျလုပျဖို့ အခြိနျအတောျ ကွာခဲ့တာကွောငျ့ ခကြျခငြျး မသိလညျး စိတျမပူနဲ့ မကြျစိဖှငျ့

 

ထား၊ ကွိုးစား သငျယူ ပွီးရငျ အခြိနျတနျတဲ့ အခါ သိလာလိမျ့မယျ၊ ကိုယျ့ကိုကိုယျ ယုံကွညျမှု ရှိရမယျလို့ ဆိုပါတယျ။

 

အာကာသယာဉျကွီးစီးပွီး အာကာသထဲ ကိုယျတိုငျ သှားခငြျတဲ့ ကလေးဘဝ စိတျကူးယဉျ အိပျမကျတှကေ သားသမီးလေးတှ

 

ရေလာတဲ့ အခုအခြိနျမှာ မရှိတော့ပမေဲ့ ငယျငယျတုနျးက ကောငျးကငျကွီးကိုမော့ကွညျ့ရငျး ကမ်ဘာကွီးပေါျမှာနကွေတဲ့ ကိုယျ့လို

 

သကျရှိတှေ တခွားဂွိုဟျတှပေေါျမှာမြား ရှိလမေလားလို့ သိခငြျစိတျတှကေို အဖွရှောနိုငျဖို့ ကွိုးစားတဲ့ အာကာသလေ့လာရေး လုပျငနျးမှာ

 

တော့ ဒေါျမီမီအောငျတစျယောကျ အရေးပါတဲ့ အခနျးကဏ်ဍမှာ ဦးဆောငျနိုငျနပွေီ ဖွစျပါတယျ။

 

Credit

About the author

admm